Is Zeist Beter in Balans? Nee! vindt de fractie van D66 Zeist

dinsdag 13 oktober 2009

Bijdrage fractie D66 Zeist begroting 2010

Heeft u ook een ‘portemonnee’ van de gemeente Zeist in uw brievenbus gekregen?  Veel Zeistenaren werden vorige week verrast met de uitnodiging om, onder het motto ‘Uw  Portemonnee beter in Balans?’, onze gemeentelijke belastingen in termijnen te betalen. Als we nu de machtiging invulden, hebben we er straks geen omkijken meer naar. Voordat mijn fractie het college een dergelijke machtiging afgeeft, kijken we eerst naar de gemeentebegroting zelf en het beleid voor 2010 in relatie tot de afgelopen jaren.

De gemeentelijke portemonnee is voor 2010 in balans, ook voor 2011 en 2012, maar niet voor 2013! 


Dit schrijft het college: “De economische crisis werpt zijn schaduw vooruit op de te verwachten uitkeringen van het Gemeentefonds. Vooral na 2012 lopen deze in fors tempo terug..... De tekorten die het gevolg zijn van de economische situatie bevinden zich vooral aan het eind van de tijdshorizon (2013 en verder). Dit geeft ons gelegenheid en tijd om passende maatregelen te zoeken en te vinden zonder nu al (nood) maatregelen te hoeven treffen. Dit College gaat nu ten behoeve van een volgende coalitie, wel aan de slag om een goede integrale afweging tussen diverse mogelijke maatregelen voor te bereiden.”

De echte begroting voor de komende jaren komt daarom bij de Voorjaarsnota in juni 2010.
D66 wil graag meedenken bij die te maken slag voor de volgende coalitie!
 
De begroting 2010 is de laatste begroting van de ’regeerperiode’ van deze coalitie van PvdA, VVD, CDA  en GroenLinks. Financieel heeft de coalitie het de afgelopen jaren prima gedaan. We hebben er zelfs een ‘Berkhoutnorm’ in Zeist bijgekregen.
Bij het aantreden na de gemeenteraads- verkiezingen in maart 2006 werd een aktieprogramma van 147 punten gepresenteerd onder het motto “ Samen leven, werken en wonen”.
Nu bijna 4 jaar later ziet D66 dat als ‘samen besturen als coalitie’. De burger, bedoeld in het samen leven, werken en wonen, is er minder aan te pas gekomen.  Daarover later meer in mijn bijdrage.
“Zeist is beter, mooier geworden” zei Karst Schuring, de PvdA-voorman in Zeist. Is dat zo?
 

D66-Zeist kijkt terug en geeft een oordeel. Kijkt u mee?

Zeist staat op plaats 40 blijkt uit Elseviers onderzoek  ’50 Beste gemeenten 2009’ (juni 2009) gekeken naar o.a. woonomgeving, nabijheid van voorzieningen en zorg, sociaal klimaat, veiligheid, economie, bereikbaarheid, woonlasten  en de profijtindex: de mate waarin de burger waar voor z’n geld krijgt.
De cijfers waarop Elsevier zich baseert, dateren uit het jaar 2006, dus net na het aantreden van de nieuwe coalitie. Ter vergelijking enkele omliggende gemeenten: De Bilt staat op plaats 6, Baarn op 15, Woerden op 19, Utrechtse Heuvelrug op 27 en Amersfoort op 30.  Zeist is niet meer de meest aantrekkelijke gemeente in de provincie Utrecht wat het met plaats 3 in 2004 nog was!
We moeten nog 1 á 2 jaar wachten op de effecten van de afgelopen jaren. Maar onze verwachting is dat het eerder slechter is geworden dan beter! 

Op het gebied van veiligheid is het in Zeist niet goed gesteld, namelijk plaats 18 van de meest onveilige gemeenten van Nederland blijkt uit de Veiligheidsindex 2008 (de stad Utrecht is nummer 1).
Ter vergelijking met onze buurgemeenten: Amersfoort no 26, De Bilt 103, Veenendaal 107, Utrechtse Heuvelrug 124, Bunnik 175.

De toenemende onveiligheid in en rond Zeist baart ook de fractie van D66 zorgen. Echter : wij zijn tegen ‘schijnveiligheid’ zoals cameratoezicht e.d. Wij zijn meer voor preventie en minder voor repressie.
        
D66 kan met tevredenheid constateren dat het beleid van Maatschappelijke Ondersteuning van grote groepen in Zeist in het algemeen goed wordt uitgevoerd. Wel hebben we wat zorgen over de ‘vermarkting’ van enkele onderdelen zoals de Thuiszorg.
        
D66 is ook tevreden over het samenleven van grote groepen in de Zeister samenleving. Gelukkig zijn er weinig spanningen, enkele problemen zoals in de wijk Nijenheim daargelaten. Die hebben terecht de aandacht van het bestuur.
        
In de afgelopen 4  jaar zijn enkele goede plannen tot stand gekomen en deels uitgevoerd. Ik noem de herstructurering van de Vogelwijk, experimenten voor zorgeloos wonen en het economisch stimuleringsplan, waarover de raad binnenkort een besluit gaat nemen.
Ook zijn er goede stappen gezet in de wijkgerichte aanpak. Alleen jammer dat de Wijkaanpak zich meer beperkt tot de ‘financiering van buurtfeesten’.

Het betrekken van burgers bij de toekomst van hun wijk, was voor een meerderheid van déze raad duidelijk nog een brug te ver. Denk aan de manier waarop de gemeente met de opgestelde Wijkvisies is omgegaan, of nìet mee kon omgaan, zo u wilt.

Minder tevreden is de fractie van D66 ook over de stappen die door deze coalitie zijn gezet op het gebied van duurzaamheid:  de scheiding van afval is ondermaats, een motie van D66 over een klimaatneutrale gemeente kon niet door het college worden uitgevoerd. Die was kennelijk te ambitieus. Een bordje ‘Milenniumgemeente’ staat mooi, maar we hangen liever het bordje “Klimaatneutrale gemeente” bij de groene entrees van Zeist.

Het verkeer en vervoer in Zeist is naar de mening van D66 evenmin beter geworden. We praten inmiddels 12 jaar over verbetering van het stationsgebied Driebergen-Zeist en over hoogwaardig vervoer van Utrecht naar Zeist. Er zijn nog nooit zoveel verkeerde oplossingen in Zeist voor veel geld verwijderd en vervangen door andere maatregelen (denk aan Steijnlaan, Weteringlaan,  herinrichting Slotlaan t/m Hogeweg) en  bewoners klagen over knelpunten voor hun deur: Driebergseweg, Griffensteijn. Ook is het voor de verkiezingen beloofde fietstunneltje in Den Dolder voor de Brede Schoolgaande jeugd nog steeds niet gerealiseerd. En dan bleek recent dat het fietsgebruik (een GroenLinks-stokpaardje) niet is toegenomen, terwijl we dat allemaal willen. Plannen genoeg, evaluaties genoeg, maar de uitvoering laat  te vaak op zich wachten!
 
De door deze coalitie bepleite ‘Vroegspraak’ is de afgelopen 4 jaar  amper van de grond gekomen: het was meer ‘Laatspraak’ over al kant-en-klare in het gemeentehuis of door goed betaalde  adviesbureaus gemaakte plannen.
Eén uitzondering van zeer recent: het werk van de Kopgroep Huis ter Heide. Dat was een aanpak die D66 meer voor ogen staat om burgers te betrekken bij het meedenken over en vormgeven van hun eigen leefomgeving.

Toegegeven: het is voor een aantal partijen in deze raad en de corporaties in Zeist nog moeilijk wennen aan de nieuwe aanpak. Een denigrerend woord als ’ Achtertuin-aristocratie’ wil D66 graag veranderd zien in  de geuzennaam ’Voortuin-democratie’! De leefomgeving van een buurt en ingrijpende veranderingen daarin (denk aan de nieuwe buurt in het Sanatoriumbos en de inbreiding in Kerckebosch)  gaat immers iedere burger aan!  Het afwijzen van een referendum over de herstructurering in Kerckebosch, waar burgers om vroegen, werd 2 jaar geleden door de coalitie afgedaan met de woorden: “wij hebben 4 jaar lang het mandaat van de kiezer”.

De interactieve planvorming wordt binnenkort geëvalueerd. Voor D66 is duidelijk: de Zeister burger is volwassen genoeg om een groot aantal treden hoger op de participatieladder te gaan staan! Wij zullen dat inzet van de gemeenteraadsverkiezingen maken.
        
Tenslotte: De Rood – Groen Balans van Zeist wordt door de coalitieplannen onherstelbaar verstoord.  Een ‘stokpaardje’ van D66 zo u wilt.
 
In  Zeist zijn de afgelopen 4 jaar nog nooit zo veel bouwplannen - in elk geval op papier - uitgedacht: 100 woningen in  Sanatoriumbos, de herstructurering van de wijk Kerckebosch met 550 extra woningen, het  Woonpark Zeist, Bouwplannen nieuwe gemeentehuis en achter het oude gemeentehuis, de  Autoboulevard (het halve landgoed Oud Zandbergen in Huis ter Heide is gekapt, de garagebedrijven uit Zeist moeten nog de eerste spade in de grond zetten voor deze ‘Zichtlokatie’ bij afslag 3 van de A28), bebouwing in het voormalige bos aan de Schroeder van de Kolklaan, het 4e kwadrant Den Dolder om er enkele te noemen. Plannen zijn vertraagd door boscompensatieproblemen, ‘opgehouden’ door de gang van Zeister burgers naar de hoogste rechter, door de economsiche crisis onzeker geworden.

Wat D66 Zeist betreft: veel van deze plannen konden ANDERS uitgevoerd  worden danwel hoeven voor D66 helemaal NIET te worden uitgevoerd: nu niet en ook niet in de komende jaren. Ook de Rood-Groenbalans zullen wij inzet van de gemeenteraadsverkiezingen 2010 maken.

De burgers van Zeist willen graag Zeist groen houden. Dat bleek al uit de peiling over ‘Zeist: vandaag over morgen’ en nu weer bij het Ontwikkelingsperspectief 2030. Straks bij de discussie over de Structuurvisie 2020 zal moeten blijken welke partijen écht groen zijn en welke partijen van kleur verschieten.

Laat  duidelijk zijn: het mandaat van de Raad en dit College loopt 3 maart 2010 af. Dan heeft de kiezer het voor het zeggen in het stemhokje.  En dat er iets te kiezen valt voor de Zeistenaar is voor D66 klip en klaar!

Concluderend: vanuit de visie van de fractie van D66 Zeist zijn wezenlijke onderdelen van te gemeentelijk beleid zoals hierboven genoemd niet verbeterd. Bent u het niet met ons eens? Dan dagen wij u uit om het aan de inwoners van Zeist, Austerlitz, Bosch en Duin, Den Dolder en Huis ter Heide te vragen.

Tenslotte nog een enkele opmerking over de begroting zelf. Veel doelen worden gehaald, staat in de begroting te lezen. Helaas zijn veel doelen niet gekwantificeerd of wordt er niet gemeten, zodat het effect niet vaststaat. Het College wil de ruimte laten aan de nieuwe Raad en het nieuwe College om keuzes te maken. Daartoe past voor D66 niet in het nu al vastleggen dat de voorziene overschotten van de jaren 2010 tot en met 2012 worden gestort in het Eigen Kapitaal. Wij overwegen een amendement op dit punt.
 
Samenvattend ziet de fractie een beleidsarme begroting met een uitdaging in het voorjaar 2010. D66 hoopt dan op een andere balans.

Koos van Gemeren, fractievoorzitter D66 Zeist